वकील कसे बनावे? | LLB Course Information in Marathi

या लेखात आपण LLB अभ्यासक्रमांबद्दल बोलू (LLB Course Information in Marathi). आपण या लेखात 5-वर्ष आणि 3-वर्षांच्या LLB कोर्समधील फरक, त्यांच्यासाठी कोणते विद्यार्थी प्रवेश घेऊ शकतात आणि तुम्हाला कोणत्या प्रवेश परीक्षा परीक्षा द्याव्या लागतील यावर चर्चा करू. आपण कायद्याच्या पदवीधरांना उपलब्ध असलेल्या विविध करिअर संधींवर देखील चर्चा करू. कायद्याच्या सरावातून तुम्हाला सकारात्मक प्रभाव पाडायचा असेल तर LLB पदवी मिळवण्याविषयी महत्त्वाची माहिती जाणून घेण्यासाठी वाचत राहा “LLB Course Information in Marathi”.

अभ्यासक्रमाचे नावLLB
कोर्स प्रकारकायदा पदवी
अभ्यासक्रमाचा कालावधीUndergraduate पदवीनंतर 3 वर्षे आणि 12वी नंतर 5 वर्षे
प्रवेश परीक्षाMHT CET Law, CLAT, इ
LLB Course Information in Marathi

LLB कोर्स बद्दल थोडक्यात | LLB Course Information in Marathi

तुम्हाला वकील व्हायचे असेल तर पहिली महत्त्वाची पायरी म्हणजे एलएलबी (बॅचलर ऑफ लॉ) पदवी मिळवणे. तुम्ही 12वी नंतर किंवा तुमच्या degree नंतर एलएलबी पदवीसाठी प्रवेश घेऊ शकता. LLB प्रोग्राम तुम्हाला वकील म्हणून काम करण्यासाठी आवश्यक असलेले कायदेशीर ज्ञान आणि कौशल्ये शिकवेल.

LLB (बॅचलर ऑफ लॉ) हा एक पदवी कार्यक्रम आहे जो विद्यार्थ्यांना कायद्यातील करिअरसाठी तयार करतो. भारतासह अनेक देशांमध्ये वकील होण्याच्या दिशेने हे पहिले पाऊल आहे. भारतात दोन प्रकारचे LLB अभ्यासक्रम आहेत – 3 वर्षांचा LLB अभ्यासक्रम आणि 5 वर्षांचा LLB अभ्यासक्रम.

३ वर्षांचा LLB कोर्स

केवळ पदवी पूर्ण केलेले विद्यार्थीच 3 वर्षांच्या एलएलबी अभ्यासक्रमासाठी प्रवेश घेऊ शकतात. ही पदव्युत्तर कायद्याची पदवी आहे. अभ्यासक्रमाचा कालावधी तीन वर्षांचा असतो. पदवीचे शिक्षण पूर्ण केलेल्या विद्यार्थ्यांसाठी वकील बनण्याचा हा एकमेव मार्ग आहे.

५ वर्षांचा LLB कोर्स

बारावी नंतर विद्यार्थी या अभ्यासक्रमाला प्रवेश घेऊ शकतात. कायद्याच्या ह्या ५ वर्षाच्या कोर्सला शक्यतो दुसऱ्या एकाअंडरग्रेजुएट पदवी [सहसा बॅचलर ऑफ आर्ट्स (BA) किंवा बॅचलर ऑफ कॉमर्स (B.Com.)] सह एकत्रित केलेले असते. पहिल्या दोन वर्षांमध्ये मूलभूत विषयांचा समावेश होतो आणि पुढील तीन वर्षे कायदा-विशिष्ट विषयांवर लक्ष केंद्रित करतात. 12वी पूर्ण केल्यानंतर वकील बनू इच्छिणाऱ्या विद्यार्थ्यांसाठी हा सर्वोत्तम पर्याय आहे.

चला 5 वर्षांच्या कायद्याच्या काही अभ्यासक्रमांवर एक नजर टाकूया. हे अभ्यासक्रम सहसा 3 वर्षांच्या पदवीपूर्व अभ्यासक्रमांसह एकत्रित केले जातात. हे अभ्यासक्रम १२वी नंतर करता येतात.

  • B.A. LLB – BA. LLB म्हणजे बॅचलर ऑफ आर्ट्स आणि बॅचलर ऑफ लॉ ( Bachelor of Arts – Bachelor of Law ) हा बारावी नंतर केला जाणारा पाच वर्षाचा कोर्स आहे. यामध्ये तुम्हाला BA ग्रॅज्युएशन सोबत Law चे पण विषय असतात. या कोर्स मध्ये तुम्हाला Economics, History, Political Science, Sociology बरोबर Civil Law, Criminal Law, Labour Law, Tax Law, Administrative Law, Corporate Law, Patent Law सारखे विषय शिकायला मिळतात.
  • B.Com LLB – B.Com LLB हा पाच वर्षाचा कोर्स आहे. या मध्ये तुम्हाला Law च्या विषायान बरोबर कॉमर्स शाखेचेही विषय असतात. BA LLB प्रमाणेच B.Com LLB साठी तुम्हाला प्रवेश परीक्षा दयवी लागते. जसे BA LLB मध्ये Law च्या विषयान सोबत BA ग्रॅज्युएशन चे विषय असतात त्याच प्रमाणे B.Com LLB मध्ये तुम्हाला Law च्या विषयांसोबत कॉमर्स शाखेच्या अभ्यास क्रमातील विषय असतात.
  • BLS LLB – BLS LLB हा पाच वर्षांचा कायदा अभ्यासक्रम आहे जो विधी विज्ञान आणि वैधानिक कायद्याचा अभ्यास एकत्र करतो. या कोर्समध्ये, विद्यार्थी सुरुवातीपासूनच कायदेशीर दृष्टीकोन शिकतात. दुसरीकडे, बीए एलएलबी किंवा बीबीए एलएलबी अभ्यासक्रमांमध्ये इतर विषयांसह कायदेशीर विषयांचा समावेश असू शकतो.

मी एलएलबी कोर्सला प्रवेश कसा घेऊ शकतो?

एलएलबी कोर्सला प्रवेश घेण्यासाठी तुम्ही आधी या कोर्ससाठी पात्र आहात की नाही हे तपासावे. जर तुम्ही पात्र असाल तर तुम्हाला प्रवेश प्रक्रियेत भाग घेण्यासाठी कोणती प्रवेश परीक्षा द्यावी लागेल ते पहा. तुम्‍हाला तुमच्‍या इच्‍छित लॉ कॉलेजच्‍या फी स्ट्रक्‍चरची देखील कल्पना मिळायला हवी आणि तुम्‍हाला ते परवडत असल्‍याची खात्री करा किंवा तुमच्‍या फी आणि खर्चाची काळजी घेण्‍यासाठी तुम्‍हाला योग्य शिष्‍यवृत्‍ती किंवा शैक्षणिक कर्ज असल्‍याची खात्री करा.

मी एलएलबी कोर्स करण्यास पात्र आहे का?

3-वर्ष आणि 5-वर्षीय एलएलबी अभ्यासक्रमांसाठी पात्रता निकष भिन्न आहेत. परंतु या दोन्ही अभ्यासक्रमांना प्रवेश घेण्यासाठी तुम्हाला प्रवेश परीक्षा द्यावी लागेल.

3 वर्षांची एलएलबी पात्रता निकष

3-वर्षाचा एलएलबी प्रोग्राम करण्यासाठी, उमेदवारांनी खालील पात्रता निकष पूर्ण केले पाहिजेत –

  • ग्रॅज्युएशन – तुम्ही सरकारद्वारे मान्यताप्राप्त विद्यापीठातील कोणत्याही विद्याशाखेमध्ये पदवीधर पदवी घेतलेली पाहिजे. कोणत्याही क्षेत्रातील पदवीधर प्रवेशासाठी पात्र आहेत.
  • किमान गुण – तुम्हाला पात्रता परीक्षेत (पदवी) एकूण किमान ४५% गुण मिळालेले असावेत. राखीव जागांसाठी किमान गुणांच्या आवश्यकतेमध्ये 5% सूट आहे.

5 वर्षांची एलएलबी पात्रता निकष

5 वर्षांच्या एलएलबी प्रोग्राममध्ये प्रवेश घेण्यासाठी, उमेदवारांनी खालील पात्रता निकष पूर्ण करणे आवश्यक आहे –

  • 12वी इयत्ता – तुम्ही सरकार-मान्यताप्राप्त मंडळाशी संलग्न असलेल्या संस्थेतून 12वी इयत्ता यशस्वीरित्या पूर्ण केलेली असावी. 12वीच्या कोणत्याही शाखेतील विद्यार्थी प्रवेशासाठी पात्र आहेत.
  • किमान गुण – पात्रतेसाठी 12वी मध्ये किमान एकूण 45% गुण आवश्यक आहेत. राखीव जागांसाठी किमान गुणांच्या आवश्यकतेमध्ये 5% सूट आहे.

एलएलबीला प्रवेश घेण्यासाठी मला प्रवेश परीक्षा द्यावी लागेल का?

हो, LLB प्रवेश परीक्षा आहेत ज्या तुम्हाला कायद्याचा अभ्यास करण्यासाठी लॉ स्कूल किंवा विद्यापीठात प्रवेश घ्यायचा असेल तर द्याव्या लागतील. या परीक्षा सामान्य ज्ञान, तार्किक तर्क, कायदे समजून घेणे आणि इंग्रजी यासारख्या गोष्टींमध्ये तुम्ही किती चांगले आहात हे तपासतात. पुस्तके आणि कोचिंग क्लासेस यांसारखी बरीच संसाधने आहेत जी तुम्हाला तुमच्या एलएलबी प्रवेश परीक्षेची तयारी करण्यास मदत करू शकतात.

भारतातील काही प्रसिद्ध LLB प्रवेश परीक्षा आहेत –

  • MH CET Law
  • CLAT
  • AILET
  • LSAT

एलएलबी कोर्सची फी किती आहे?

LLB कोर्सची फी किती आहे हे जाणून घेण्यासाठी तुम्ही तुम्हाला स्वारस्य असलेल्या विद्यापीठांशी किंवा महाविद्यालयांशी संपर्क साधावा. फीबद्दल तपशीलवार माहितीसाठी तुम्ही त्यांच्या वेबसाइट तपासू शकता किंवा प्रवेश कार्यालयांशी संपर्क साधू शकता. तसेच शिष्यवृत्ती, आर्थिक मदत आणि अनुदानांची चौकशी करणे ही चांगली कल्पना आहे जी तुम्हाला एलएलबी पदवीच्या अभ्यासाच्या खर्चात मदत करू शकते.

2023-24 या शैक्षणिक वर्षातील काही महाविद्यालये आणि त्यांची फी पाहू या. हे लक्षात घेणे महत्वाचे आहे की हे शुल्क बदलण्याच्या अधीन आहे आणि आपण अचूक माहितीसाठी संबंधित महाविद्यालयाशी संपर्क साधावा.

College NameCourse DurationFee*
DR.D.Y PATIL LAW COLLAGE PIMPRI3-year LLB₹29000
PDEA’S LAW COLLEGE, HADAPSAR3-year LLB₹27500
RANI PUTALABAI WOMEN’S LAW COLLEGE3-year LLB₹13500
SINHGAD LAW COLLEGE3-year LLB₹37000
LALA LAJPATRAI COLLEGE OF LAW3-year LLB₹30000
CENTRAL INDIA COLLEGE OF LAW, GODHANI NAGPUR3-year LLB₹13000
CENTRAL INDIA COLLEGE OF LAW, GODHANI NAGPUR5-year LLB₹7500
ASMITA COLLEGE OF LAW5-year LLB₹11500
VIVEKANAND EDUCATION SOCIETY’S COLLEGE OF LAW5-year LLB₹23500
ABHINAV EDUCTION SOCIETY’S LAW COLLEGE5-year LLB₹16000
PDEA’S LAW COLLEGE, HADAPSAR5-year LLB₹19250
SHRI SHIVAJI MARATHA SOCIETYS LAW COLLEGE,PUNE5-year LLB₹10000
*Fees are subject to change. Please refer to official sources of respective colleges for accurate information.

एलएलबी नंतर काय करायचे?

एलएलबी नंतर नोकरीच्या संधी

LLB पदवी पूर्ण केल्यानंतर कायद्याच्या क्षेत्रात नोकरीच्या विविध संधी उपलब्ध आहेत. काही एलएलबी पदवीधरांनी घेतलेले करिअरचे मार्ग येथे आहेत –

  • कायदेशीर व्यवसायी/वकील – बरेच एलएलबी पदवीधर प्रॅक्टिसिंग वकील बनणे निवडतात. ते कायदा संस्था, खाजगी सराव किंवा कॉर्पोरेट कायदेशीर विभागांमध्ये काम करू शकतात. वकील कायदेशीर सल्ला देतात, न्यायालयात क्लायंटचे प्रतिनिधित्व करतात, कायदेशीर कागदपत्रांचा मसुदा तयार करतात आणि समझोत्यासाठी वाटाघाटी करतात.
  • कॉर्पोरेट वकील – LLB पदवीधारक कॉर्पोरेशनसाठी इन-हाउस सल्लागार म्हणून काम करू शकतात, व्यवसाय ऑपरेशन्स, करार, बौद्धिक संपदा, रोजगार कायदा आणि अनुपालनाशी संबंधित कायदेशीर बाबी हाताळू शकतात.
  • सरकारी वकील – LLB पदवीधारकांना सरकारी अभियोक्ता कार्यालय, मंत्रालये, नियामक संस्था किंवा सार्वजनिक बचावकर्त्यांच्या कार्यालयांसारख्या सरकारी संस्थांमध्ये वकील म्हणून काम करण्याच्या संधी उपलब्ध आहेत.
  • न्यायव्यवस्था – काही एलएलबी पदवीधर न्यायाधीश बनण्याची आकांक्षा बाळगतात. ते पुढील अभ्यास करू शकतात आणि न्यायपालिकेत स्थान मिळवण्यासाठी न्यायिक सेवा परीक्षांसाठी पात्र होऊ शकतात.
  • कायदेशीर सल्लागार – LLB पदवीधारक कायदेशीर सल्लागार म्हणून काम करू शकतात, व्यक्ती किंवा संस्थांना कायदेशीर बाबींवर तज्ञ सल्ला देऊ शकतात. ते बौद्धिक संपदा, रिअल इस्टेट किंवा कौटुंबिक कायदा यासारख्या कायद्याच्या विशिष्ट क्षेत्रात विशेषज्ञ असू शकतात.
  • कायदेशीर संशोधक – एलएलबी पदवीधारक कायदेविषयक संस्था, थिंक टँक, शैक्षणिक संस्था किंवा सरकारी संस्थांमध्ये कायदेशीर संशोधक म्हणून काम करू शकतात. ते संशोधन करतात, कायदेशीर समस्यांचे विश्लेषण करतात आणि वकिलांना खटले तयार करण्यात मदत करतात.

एलएलबी नंतर शिक्षण

एलएलबी (बॅचलर ऑफ लॉज) पदवी पूर्ण केल्यानंतर, तुमचे कायदेशीर ज्ञान आणि करिअरच्या opportunities वाढवण्यासाठी अनेक शैक्षणिक संधी उपलब्ध आहेत. येथे काही पर्याय आहेत ज्यांचा तुम्ही विचार करू शकता –

  • मास्टर ऑफ Laws (LLM) – LLM पदवी तुम्हाला कायद्याच्या एका विशिष्ट क्षेत्रात विशेषज्ञ बनण्याची आणि प्रगत ज्ञान आणि कौशल्य प्राप्त करण्यास अनुमती देते.
  • डॉक्टर ऑफ ज्युरीडिकल सायन्स (SJD) किंवा कायद्यातील पीएचडी – जर तुम्हाला कायदेशीर संशोधन आणि शिष्यवृत्तीमध्ये तीव्र स्वारस्य असेल, तर SJD किंवा कायद्यामध्ये PhD करणे हा एक योग्य पर्याय असू शकतो.
  • न्यायाधीश बनणे – एलएलबी केल्यानंतर तुम्ही न्यायाधीशही होऊ शकता.
  • एमबीए (MBA Information in Marathi)

तज्ञांचे मत

Adv Omprakash Choudhary

सर्वोच्च वकील अगदी एका सुनावणीतूनही भरपूर कमावतात. असे म्हणता येईल की करिअर म्हणून कायदा निश्चितपणे आर्थिक स्थिरता आणतो. कायदा हे एक वैविध्यपूर्ण क्षेत्र आहे ज्यात विशेषीकरणाची अनेक क्षेत्रे आहेत ज्यांना क्रिटिकल थिंकिंग, विश्लेषण आणि समस्या सोडवण्याची कौशल्ये आवश्यक आहेत. LLB सह पदवीधर होणे ही यशस्वी व्यवसायाच्या दिशेने पहिली पायरी आहे कारण या क्षेत्रात अनेक संधी उपलब्ध आहेत.

Adv Omprakash [BSL.LLB, At Present: Rajasthan High Court, Jodhpur]

Adv Cirin Jose

कायदेशीर कारकीर्दीत अनेक संधी आहेत. वकील म्हणून काम करणे, कायदेशीर सल्लागार म्हणून काम करणे, न्यायिक जगतात प्रवेश करणे, शैक्षणिक जगात प्रवेश करणे अशा विविध संधी उपलब्ध आहेत. तुम्हाला जाचक संस्थांशी लढण्याची, भेदभाव कमी करण्याची आणि कायद्यासमोर प्रत्येकाला समान वागणूक दिली जाईल याची खात्री करण्याची संधी मिळते.

Adv Cirin [BA.LL.B , Pursuing LL.M ( corporate and business law, 4 Years Work Experience in Legal Sector)

निष्कर्ष

एलएलबी पदवी घेतल्याने कायदेशीर क्षेत्रातील संधींचे जग खुले होते. तीन वर्षांचे एलएलबी आणि पाच वर्षांचे एकात्मिक एलएलबी हे दोन मुख्य अभ्यासक्रम विविध शैक्षणिक पार्श्वभूमी पूर्ण करतात आणि कायद्याचा भक्कम पाया देतात. एलएलबी प्रोग्रामचे पदवीधर सतत शिक्षण, व्यावसायिक प्रमाणपत्रे आणि व्यावहारिक अनुभवाद्वारे त्यांचे कौशल्य निर्माण करणे सुरू ठेवू शकतात. LLB पदवी व्यक्तींना आवश्यक कायदेशीर कौशल्ये, ज्ञान आणि कायदेशीर क्षेत्रात परिपूर्ण आणि फायद्याचे करिअर करण्यासाठी संधी प्रदान करते.

This Post Has One Comment

  1. Ghude prakash raghunath

    Law admission

Leave a Reply